nr. 2 – juni 2026

Oorlogen, (geo)politieke spanningen en economische onzekerheid zorgen wereldwijd voor gevoelens van onrust. Na corona moet de overheid alweer in actie komen met uitleg en adviezen. Sommigen noemen dit ‘paniek zaaien’. Anderen hebben het liever over ‘vooruit kijken’. Al met al leven we in een wereld vol verandering.

Gepubliceerd op: 8 juni 2026
Totale lees- en kijktijd: 22:28:27

Hoe ervaren ouderen de geopolitieke veranderingen?

Internationaal is er in vele decennia niet meer zoveel onrust, geweld, oorlog en rechteloosheid geweest als nu. Dat ligt voor een deel aan vier gekke zeventigplussers. Zeven evoluties veroorzaken dit.  Dat de wereld op zijn kop staat, ervaren zeker de ouderen onder ons: mijn, en welllicht ook uw, leeftijdsgenoten. Senioren van nu hebben de naoorlogse Koude Oorlog meegemaakt, een wereld met twee machtsblokken die elkaar naar het leven stonden: aan de ene kant  het Westen met de NATO en met…

Lees meer
Gepubliceerd op: 8 juni 2026
Auteur: Guy Tegenbos
Leestijd: 11:38

Redactioneel: De kijk van ouderen op een wereld in verandering

Dit nummer van Geron staat in het teken van de gebeurtenissen van de afgelopen maanden. De wereld staat in brand zoals sommige wereldleiders en hun volgelingen aangeven. Vier jaar geleden werd Oekraïne aangevallen door buurland Rusland, met tot op heden al duizenden doden en gewonden tot gevolg, gepaard gaande met de vernietiging van essentiële infrastructuur. Meer recent volgden tal van conflicten in het midden oosten zoals de oorlog van Israël en de Verenigde Staten met Iran. Ondanks de vele gesprekken…

Lees meer
Gepubliceerd op: 8 juni 2026
Auteur: Lieve Vanderleyden, Rien de Vos
Leestijd: 03:58

Mentale veerkracht van ouderen in tijden van ‘polycrisis’ – lessen uit de coronapandemie?

Ouderen in Nederland krijgen te maken met steeds meer crises, zoals klimaatverandering, tekorten aan geschikte woningen, personeelstekorten in de zorg en de economische gevolgen van oorlogen wereldwijd. Door hun onderlinge samenhang kunnen deze crises niet los van elkaar worden begrepen of aangepakt: zij vormen een ‘polycrisis’. Over de gezamenlijke impact hiervan op de mentale gezondheid van ouderen is nog weinig bekend. Kunnen bevindingen uit ons eerdere onderzoek over veerkracht na depressie en tijdens de coronapandemie hierbij helpen?  Volgens onderzoekers van…

Lees meer
Gepubliceerd op: 8 juni 2026
Auteur: Almar Kok, Silvia Klokgieters
Leestijd: 11:03

De communicatie van overheden in tijden van crisis

In een wereld vol conflicten groeit de onzekerheid bij de burgers over de toenemende dreigingen. Dit artikel schetst eerst de actuele situatie en gaat in op percepties, beschrijft vervolgens hoe overheden kunnen communiceren met de bevolking en met ouderen in het bijzonder, en bespreekt tot slot hoe burgers kunnen voorbereid worden op crisissen, met lessen uit Nederland en België voor beleid en praktijk.  Het kan niet ontkend worden: de wereld lijkt in brand te staan. Conflicten wereldwijd gaan in stijgende…

Lees meer
Gepubliceerd op: 8 juni 2026
Auteur: Lieve Vanderleyden
Leestijd: 11:05

Oudere Nederlanders positiever over migratie dan 20 jaar geleden

De afgelopen 25 jaar is migratie een dominant thema geworden in het maatschappelijk debat. Vaak wordt aangenomen dat Nederlanders ook steeds kritischer naar migratie zijn gaan kijken. Politieke partijen met kritiek op migratie hebben sinds het begin van deze eeuw immers behoorlijk aan terrein gewonnen, en het migratiesaldo ligt nu een stuk hoger dan toen.   Dat migratie meer aandacht krijgt in politiek en media betekent echter niet dat Nederlanders ook negatiever over migratie zijn gaan denken. Sterker nog, uit…

Lees meer
Gepubliceerd op: 8 juni 2026
Auteur: Jasper Bosma
Leestijd: 01:48

Inzet van kunst in de ouderenzorg kan zorginfarct helpen voorkomen

Hoe houden we de ouderenzorg mensgericht én toegankelijk in een snel vergrijzende samenleving? De Toekomstverkenning Zorg en Cultuur (zie kadertekst) laat zien hoe de inzet van kunst in de zorg kan bijdragen aan het voorkomen van een zorginfarct.   Zorginfarct op komst? De druk op de ouderenzorg loopt op. De samenleving vergrijst, het aantal mensen met een chronische aandoening groeit en personeelstekorten zetten de zorg verder onder spanning (Staatscommissie Demografische Ontwikkelingen 2050, 2023; Van Campen et al., 2024). Om waardige…

Lees meer
Gepubliceerd op: 8 juni 2026
Auteur: Crétien Van Campen
Leestijd: 06:27

Waarom de ene oudere succesvol en gemotiveerd blijft doorwerken en de andere niet

Steeds meer mensen werken langer door, maar niet iedereen doet dat even gezond en gemotiveerd. Waarom behouden sommige oudere werknemers hun werkvermogen en motivatie, terwijl anderen achteruitgaan? Onderzoek laat zien dat niet leeftijd, maar vooral het ontwerp van het werk bepaalt hoe mensen ouder worden op het werk.  Langer doorwerken is voor de een makkelijker dan voor de ander We werken steeds langer door. Waar de AOW-leeftijd ruim tien jaar geleden nog rond de 65 jaar lag, ligt deze inmiddels…

Lees meer
Gepubliceerd op: 8 juni 2026
Auteur: Karen Pak, Dorien Kooij, Annet De Lange, Swenneke van den Heuvel, Marc van Veldhoven
Leestijd: 08:43

Vergeet niet te herinneren

Steeds meer mensen met geheugenproblemen blijven langer thuis wonen. Het behouden van een dagstructuur kan hierbij een uitdaging zijn. Mantelzorgers en wijkverpleging hebben een toenemende rol in het ondersteunen van die dagstructuur. Externe herinneringstechnologieën lijken hierbij ondersteuning te kunnen bieden. Maar welke factoren beïnvloeden de inzet van deze technologieën in de thuissituatie?  Hybride zorg Hybride zorg is een combinatie van digitale en fysieke zorg. Digitalisering van zorg kan mantelzorgers en wijkverpleging ondersteunen doordat zorg onafhankelijk van tijd en plaats kan…

Lees meer
Gepubliceerd op: 8 juni 2026
Auteur: Manon Dierx, Jill Schneiders-Bindels, Michael Breemen
Leestijd: 06:54

Financiële kennis en zekerheid op latere leeftijd

Terwijl steeds meer financiële verantwoordelijkheid bij het individu komt te liggen, rijst de vraag: hoe goed zijn ouderen écht voorbereid op hun financiële toekomst? Dit artikel onderzoekt of financiële kennis niet alleen betere keuzes oplevert, maar ook langdurige zekerheid en welvaart op latere leeftijd, en wat dat betekent voor beleidsmakers en burgers.  Financiële geletterdheid: een basisvaardigheid Financiële geletterdheid wordt steeds vaker gezien als een basisvaardigheid voor economische zelfstandigheid (De Beckker e.a., 2020). Het gaat om het kunnen begrijpen van financiële…

Lees meer
Gepubliceerd op: 8 juni 2026
Auteur: Kenneth De Beckker, Bart Frijns, Frank Hubers
Leestijd: 06:42

Documentaire bespreking: Oud worden, sterk blijven

Het liefst blijven ouderen thuis in hun eigen bekende omgeving wonen, maar als het niet anders kan wil men graag verhuizen naar een mooie plek waar ook de nodige zorg wordt geboden. En zorg, zeker professionele zorg wordt meer en meer een schaars goed, daar moeten we zuinig op zijn. En dus ontstaan er in Nederland verschillende woonmogelijkheden voor ouderen met meer of minder zorgvoorzieningen. Denk bijvoorbeeld aan de knarrenhofjes (Knarrenhof® - Levensloopbestendig wonen in een hof) en de stadsveteraan…

Lees meer
Gepubliceerd op: 8 juni 2026
Auteur: Petra Boersma
Leestijd: 02:15

Boekbespreking: Opeens moet je voor je ouders zorgen

Luc van de Ven, 'Opeens moet je voor je ouders zorgen –de emotionele en praktische uitdagingen wanneer je ouders ouder worden' (2026). Uitgeverij Lannoo nv. (Paperback, 240 pagina’s: € 24,99, E-book: € 13,99. ISBN 978 90 209 8890 1)  Klinisch ouderenpsycholoog Luc Van de Ven – verbonden aan het Universitair Psychiatrisch Centrum KU Leuven en onder andere auteur van het Handboek Klinische Ouderenpsychologie – schreef een pleidooi voor het welzijn van ‘de verborgen patiënten’. Daarmee bedoelt hij hoe belangrijk het…

Lees meer
Gepubliceerd op: 8 juni 2026
Auteur: Aafke de Groot
Leestijd: 05:17

Leeftijdsvriendelijk vrijwilligerswerk loont

Vrijwilligerswerk blijkt een belangrijke motor voor gezonde veroudering. De  narratieve literatuurstudie van Kathleen Willems geeft een antwoord op hoe vrijwilligersactiviteiten ouderen kunnen ondersteunen op meerdere domeinen van gezondheid en welzijn.  Uit de geanalyseerde studies komt naar voren dat vrijwilligerswerk bijdraagt aan betere mobiliteit en fitheid, depressieve symptomen vermindert, zingeving en cognitieve stimulatie vergroot en sociale verbondenheid versterkt. Zo toont de literatuur dat vrijwilligerswerk niet alleen maatschappelijke waarde heeft, maar ook een beschermende rol kan spelen in het leven van oudere…

Lees meer
Gepubliceerd op: 8 juni 2026
Auteur: Kathleen Willems
Leestijd: 12:30

Ouderen, maatschappelijk engagement en achtergestelde stadsbuurten

Onderzoek rond ouderen in achtergestelde stadsbuurten richt zich vaak op ervaringen van uitsluiting op buurtniveau. Het engagement van ouderen om deze uitsluiting tegen te gaan wordt echter maar relatief weinig onderzocht. Om het maatschappelijk engagement van deze ouderen beter te begrijpen, is voor dit artikel een sociaal-ruimtelijke lens gekozen. Dit heeft belangrijke implicaties voor toekomstig beleid rond leeftijdsvriendelijke steden en gemeenschappen.  Ouderen, steden en maatschappelijk engagement In veel Europese landen stijgt de gemiddelde leeftijd van de bevolking. Vooral in steden…

Lees meer
Gepubliceerd op: 8 juni 2026
Auteur: Bas Dikmans
Leestijd: 08:21

Spiegelbeelden van ouder worden

Wat gebeurt er als het spiegelbeeld dat ons jarenlang heeft vergezeld, ineens een vreemde wordt? Veel ouderen herkennen een kloof tussen hoe zij zich voelen en hoe hun lichaam verschijnt – voor zichzelf en voor anderen. Dit artikel onderzoekt de sociale constructie van het spiegelbeeld en hoe ouderen zich ertoe kunnen verhouden.   Het probleem van het spiegelbeeld Ouder worden verandert de verhouding tot ons spiegelbeeld. Sommige aspecten van ons uiterlijk treden naar voren, terwijl andere juist naar de achtergrond…

Lees meer
Gepubliceerd op: 8 juni 2026
Auteur: Hans-Georg Eilenberger
Leestijd: 09:59

Gedicht van Cees Nooteboom

Hoofden zag ik, talloze hoofden,veldheren, minnaars, reizigers,tussen de sterren. Elk hoofdzijn eigen verhaal, verborgen in de plooienvan hersens, langs smalle rivierenvan bloed, riet aan de oevers, geheimelandschappen waar niemand kon komen,behalve een eenzame reiger,een die alles zou horen, verborgen,verborgen gedachten, verlangens. Die eenzame reigerwas ik, en alleen aan het water,schreef ik op wat ik zag, wat ik hoorde,hoofd voor hoofd. Cees Nooteboom uit de bundel ‘Afscheid’ (2020), uitgegeven bij Koppernik Amsterdam

Lees meer
Gepubliceerd op: 8 juni 2026
Auteur: Cees Nooteboom
Leestijd: 00:21

Ouderen aan zet in participatief actieonderzoek

In een wereld waar democratie en mensenrechten op losse schroeven staan, is het belangrijk dat ieders stem gehoord wordt. Participatief actieonderzoek erkent de kennis en ervaringen van ouderen wier stem vaak onderdrukt wordt. In dit artikel leggen we uit wat participatief actieonderzoek is en geven we een aantal handvaten mee, zeker niet alleen voor onderzoekers, maar ook voor praktijkprofessionals, beleidsmakers en bovenal ouderen en ouderenorganisaties.   Participatief actieonderzoek: what’s in a name? Samen met oudere buurtbewoners een nieuwe invulling ontwerpen…

Lees meer
Gepubliceerd op: 8 juni 2026
Auteur: Liesbeth De Donder, Lieselot Degraeve, Bas Dikmans, Silke Marynissen
Leestijd: 10:14

Antipathie

Van de week had ik samen met een collega een kennismakingsgesprek met iemand die beoogd projectleider was van iets. Ik hou het even vaag, want waar het precies voor was, is voor ‘t verhaal niet van belang. Ik wil het hebben over antipathie. En hoe koppig dat aan je kan blijven kleven, hoe hard je ook je best doet om ‘t niet te voelen.   Het begon eigenlijk gelijk al. De persoon in kwestie kwam binnen en er gebeurde iets…

Lees meer
Gepubliceerd op: 8 juni 2026
Auteur: Lineke Verkooijen
Leestijd: 02:13