Het liefst blijven ouderen thuis in hun eigen bekende omgeving wonen, maar als het niet anders kan wil men graag verhuizen naar een mooie plek waar ook de nodige zorg wordt geboden. En zorg, zeker professionele zorg wordt meer en meer een schaars goed, daar moeten we zuinig op zijn. En dus ontstaan er in Nederland verschillende woonmogelijkheden voor ouderen met meer of minder zorgvoorzieningen. Denk bijvoorbeeld aan de knarrenhofjes (Knarrenhof® – Levensloopbestendig wonen in een hof) en de stadsveteraan (Amstelkwartier in Amsterdam | Woonzorg Nederland – betaalbare woningen voor senioren). Wat deze plekken gemeen hebben is dat er aandacht is voor de woonplek zelf, de omgeving en en er hangt een sfeer van ontmoeten, zorg en aandacht voor elkaar.
In Leeuwarden bestaat al meer dan 600 jaar het Sint Anthony Gasthuis als woonvorm voor ouderen (https://sintanthonygasthuis.nl/). Het gasthuis biedt aan 100 huurders een plek om zelfstandig te wonen en tegelijkertijd onderdeel te zijn van een actieve woongemeenschap die voor elkaar zorgt en een hoop activiteiten organiseert. En dat allemaal op een ideale plek: in prachtig onderhouden oude panden, omringd door groen, in het stadscentrum van Leeuwarden.
Achter de schermen regelt het bestuur, met niet een voorzitter, maar ‘president-voogd’ aan kop, de bekostiging. Een kwart van de appartementen wordt verhuurd als sociale huurwoning, de rest voor vrije-sector prijzen. Deze constructie is mogelijk omdat het gasthuis nog een flinke, tweede inkomstenbron heeft: de pachtopbrengsten van ruim 1500 hectare landbouwgrond die de stichting bezit. Zo zorgen boeren er al eeuwenlang voor dat Sint Anthony stand blijft houden zonder steun van de overheid. Het Sint Anthony is dan ook een heel interessant concept. Het sluit aan bij een hedendaagse woonbehoefte van ouderen waarbij mensen omkijken naar elkaar en professionele zorg tegelijkertijd dichtbij is. En dat in een mooie aantrekkelijke omgeving. Ook is de wijze van financiering origineel én duurzaam, en niet onbelangrijk, toegankelijk voor mensen met een grotere én kleinere portemonnee.
Afgelopen voorjaar is er een documentaire over het Sint Anthony uitgezonden bij Omrop Fryslan en NPO Start. Documentairemaker Bart Kingma volgde een jaar lang de activiteiten in het Sint Anthoon, dook de geschiedenis van de instelling in, ging op visite bij de bewoners en sprak met het bestuur. Dat alles is te zien in deze interessante half uur durende documentaire met Nederlandse ondertiteling. Mij sprak deze woonmogelijkheid voor ouderen, die haar duurzaamheid inmiddels meer dan heeft bewezen, erg aan. Interessant is om te kijken of de wijze van financiering mogelijkheden of inspiratie biedt voor andere hedendaagse woonprojecten voor ouderen. Ik zou zeggen, kijk en oordeel zelf: Oud worden, sterk blijven | NPO Start
De documentaire Oud worden, sterk blijven (Ald wurde, sterk bliuwe)is op 22 februari 2026 uitgezonden door Omrop Fryslan (Fryslan Dok)
